Category: Zelfvertrouwen
Uit onderzoek blijkt dat personen die hoog scoren op persoonlijkheidstrekken zoals emotionele stabiliteit, zorgvuldigheid en extraversie een positiever zelfbeeld en meer zelfvertrouwen hebben. (1) Maar niet getreurd als je deze persoonlijkheidstrekken niet hebt en last ervaart van een laag zelfbeeld. Het komt goed met de leeftijd. Uit (longitudinaal) onderzoek van Orth (2) werd het zelfvertrouwen van mensen tussen 16 en 97 jaar gemeten. De onderzoeksresultaten laten zien dat het zelfvertrouwen groeit met de leeftijd en een piek bereikt tussen de 50 en 60 jaar. Daarna zakt het zelfvertrouwen weer terug tot lagere waarden.
Sekseverschillen bij laag zelfbeeld
In dit onderzoek rapporteren vrouwen vaker een laag zelfbeeld dan mannen, maar het sekseverschil heeft een minimale invloed op het ontwikkelen van zelfvertrouwen. Bij mannen en vrouwen neemt het zelfvertrouwen toe naarmate ze ouder worden, en het neem weer af na de leeftijd van ca 55 à 60 jaar.
Snel navigeren naar:
- Maatschappelijke status
- Het begint tijdens je jeugd
- Middelbare school
- Pubertijd
- Nieuwe sociale kring
- Zelfvertrouwen is veranderd
- Publicaties van Marleen Derks
Contact
Wil je een afspraak maken? Gebruik het afspraakformulier.
Maatschappelijke status
Valt het je op dat het zelfvertrouwen afneemt als je met pensioen gaat? Zelfvertrouwen lijkt vooral samen te hangen met je beroep en maatschappelijke status…Waar bestaat zelfvertrouwen eigenlijk uit? En hoe ontwikkelt het zich? Om hierachter te komen kunnen we de ontdekkingen van onderzoekers volgen.
Het begint tijdens je jeugd
Cooley argumenteerde in 1902 dat zelfvertrouwen ontstaat door de goedkeuring van ouders. Hierna zijn er veel onderzoeken gedaan, waaruit conclusies werden getrokken dat ook het sociale systeem, de maatschappij en de media van invloed zijn op het ontwikkelen van zelfvertrouwen. Sociale acceptatie van anderen is belangrijk bij het opbouwen van zelfvertrouwen.
Een laag zelfbeeld kan zich ontwikkelen bij:
- Thuis buitengesloten worden;
- geen échte aandacht en interesse van ouders krijgen;
- loyaliteitsgevoelens naar ouders rondom een (v)echtscheiding;
- gebrek aan veiligheid en geborgenheid op vroege leeftijd;
- werkeloosheid van ouder(s) en economisch slechte tijden;
- broertjes of zusjes die worden voorgetrokken (om wat voor reden dan ook);
- op school gepest worden en uitgesloten worden van de groep;
- ‘slecht’ presteren en teleurstelling van anderen ondervinden.
Dit zijn allemaal situaties waardoor een laag zelfbeeld kan ontstaan.
Middelbare school
Daarna gaan de kinderen naar de middelbare school. Ze nemen afscheid van vertrouwde leraren en leraressen, hun vrienden waar ze al langere tijd mee op school zitten en stappen een vaak vreemde nieuwe omgeving in. Dit gebeurt op het moment dat hormonen opspelen en het lichaam verandert. Als reactie op deze lichamelijke en psychische veranderingen wordt de afstand naar ouders groter. Tegendraads gedrag, ruzies en veel verdriet zijn het gevolg.
Pubertijd
De pubertijd is geen makkelijke periode, niet voor ouders en ook niet voor pubers. Vanzelfsprekende vertrouwdheid, gestoei en geknuffel neemt af en er ontstaan geheimen. Waar we ons vaak niet bewust van zijn is dat het afstand nemen als je geslachtsrijp wordt een beschermingsmechanisme tegen incest is. Deze gevoelens zijn, zoals de meesten van ons wel kunnen beamen, heel heftig. En dan stap je op dit kwetsbare moment, waarbij de verhoudingen thuis aan het veranderen zijn, ook nog een nieuwe school in.
Nieuwe sociale kring
Alle sociale rollen zijn veranderd en onzeker. De leraren zijn niet zo betrokken als je gewend bent. Er wordt een beroep op je zelfstandigheid gedaan, je moet het zelf doen. Zelf nadenken op een moment dat die hormonen niet meewerken. Je krijgt kritiek op je prestaties en je wordt aangesproken op je gedrag. Leefijdsgenoten hebben ook heel wat aan te merken op je uiterlijk, geur en maniertjes. Kortom: je krijgt veel reacties en je wordt je daardoor erg bewust van jezelf, wat je (nog niet) goed doet en hoe je overkomt.(3) Mensen die goed op zichzelf kunnen reflecteren hebben vaker last van een laag zelfbeeld.
Zelfvertrouwen is veranderd
Waar bestaat zelfvertrouwen eigenlijk uit? En hoe ontwikkelt het zich? Om hierachter te komen, kunnen we het pad der ontdekkingen van de onderzoekers volgen.
Er is een daling in zelfvertrouwen waar te nemen in de onderzoeksresultaten rond de jaren ’70 van de vorige eeuw. Scholen werden groter en er waren meer echtscheidingen. Mensen deden minder mee in het verenigingsleven en zochten hun vrienden minder op, de hechte banden vielen weg (Putnam, 2000). Uit latere onderzoeken blijkt dat het zelfvertrouwen weer is toegenomen. Twenge onderzocht onder andere waar dit zelfvertrouwen uit bestaat. Zelfvertrouwen in deze tijd blijkt een ander concept dan zelfvertrouwen 100 jaar geleden. Onze maatschappij en onze manier van leven hebben invloed op hoe ons zelfvertrouwen is opgebouwd. Het zelfvertrouwen wat onderzoeken momenteel meten, blijkt nergens op gebaseerd te zijn. Met andere woorden; mensen geven aan meer zelfvertrouwen te hebben, maar het lijkt een leeg concept te zijn geworden. (4)
De Piekerpoli therapeuten hebben veel ervaring met de behandeling van een laag zelfbeeld. Ze maken naast de KEUZE Methode ook gebruik van diverse andere technieken en therapieën, waaronder Oplossingsgerichte Therapie, Cognitieve Gedragstherapie (CGT), Gestalttherapie, Emotieregulatie, Rationeel Emotieve Therapie (RET), Voice Dialogue, Emotional Freedom Techniques, Innerlijk Kind Therapie en Transactionele Analyse.
- Erol & Orth, 2011; Wagner, Lüdtke, et al., 2013
- Orth, Robins, & Widaman, 2012; Orth, Trzesniewski, & Robins, 2010. The development of self-esteem. Current Directions in Psychological Science, 23(5), 381-387,
- Leary & Downs, 1995; Leary, Haupt, Strausser, & Chokel, 1998; Leary, Tambor, Terdal, & Downs, 1995), a position stated in different ways by several other authors (Bowlby, 1969; Coopersmith, 1967; Harter, 1986
- Twenge, J. M., & Campbell, W. K. (2001). Age and birth cohort differences in self-esteem: A cross-temporal meta-analysis. Personality and Social Psychology Review, 5(4), 321-344
Publicaties van Marleen Derks
Het boek ‘Nooit meer piekeren’ van psycholoog en piekertherapeut Marleen Derks bevat tips, oefeningen en adviezen om van het piekeren af te komen. Zij ontwikkelde op basis van wetenschappelijk onderzoek haar eigen KEUZE methode, waarmee ook jij in vijf stappen kunt afrekenen met je innerlijke criticus. Op de bijbehorende website Nooitmeerpiekeren.nl kun je diverse werkbladen en audiobestanden bij dit boek downloaden.
Wat levert het je op als je ‘Nooit meer piekeren’ leest?
Het tweede boek van Marleen Derks is genaamd: ‘Eten zonder bodem’ en is opgebouwd vanuit eigen ervaring, wetenschappelijk onderzoek, wetenschappelijke literatuurstudies en meerdere verdiepende opleidingen en bijscholingen. Marleen Derks werkt sinds 2008 met mensen die tobben met hun eetgedrag, zoals emotie eten en andere eetproblemen en eetstoornissen. Dit doet zij als een betrokken ervaringsdeskundige psycholoog. Het boek ´Eten zonder bodem´ bevat tips, oefeningen en adviezen om een betere relatie met jezelf en met eten te krijgen. Marleen Derks ontwikkelde op basis van wetenschappelijk onderzoek een nieuwe methode om met emotie-eten af te rekenen. De BALANS methode, waarmee je in zes stappen kunt afrekenen met te veel eten en diëten. Op de bijbehorende website Etenzonderbodem.nl kun je diverse werkbladen en audiobestanden bij dit boek downloaden.
In Eten zonder bodem laat psycholoog Marleen Derks zien dat emotie-eten, eetbuien en het gevoel van ‘nooit genoeg’ zelden over wílskracht gaan. Het zijn diepgewortelde patronen, ontstaan door stress, gewoonten, overtuigingen en het overweldigende aanbod van ultra bewerkte voeding. Met haar BALANS-methode biedt zij een praktische en zachte aanpak om deze vicieuze cirkel te doorbreken.Zelfkritiek verminderen: wat zegt de wetenschap over je innerlijke criticus?
“Zelfkritiek motiveert niet; het activeert angst. Groei ontstaat niet vanuit straf, maar vanuit veiligheid.” “Als ik streng ben voor mezelf, doe ik beter mijn best.” Zelfkritiek lijkt voor veel mensen normaal. Sterker nog: velen geloven dat z ...
Schaamte en emotie-eten: waarom eten niet het probleem is
“Schaamte is het intens pijnlijke gevoel dat er iets fundamenteel mis met ons is — en dat we daardoor geen liefde of verbondenheid verdienen.” — naar Brené Brown “Ik weet precies wat ik zou moeten doen… maar waarom lukt het me niet?” V ...
Waarom je stopt met huilen
“Ik stopte niet met huilen omdat het goed ging, maar omdat ik niet meer wist hoe ik het nog kon dragen.” — Marleen Derks” Waarom je stopt met huilen (en hoe je weer leert voelen) Er kwam een moment in mijn leven dat ik stopte met ...
Voedselfabrikanten aangeklaagd voor misleiding
“Als je voeding en drank zo verslavend en misleidend gepromoot moet worden, is het geen eten en drinken meer, maar een verdienmodel ten koste van jouw gezondheid.” Van ultra bewerkte voeding ga je Eten zonder bodem Er worden steeds meer artikelen ...
Decemberkilo´s en emotie-eten
“Emotie-eten in december vult je maag voor even, maar pas als je je gevoelens verteert in plaats van ze weg te slikken, wordt ook je hart echt verzadigd.” Waarom december zo’n uitdaging is voor je emoties en eetgedrag December is een maand waar ...
EHBO eten kerst
¨Eerste Hulp Bij Over eten tijdens kerst met de BALANS®-methode¨ Gebruik het EHBO eten plan en kom met een goed gevoel de decembermaand door Tijdens kerst staan genieten, gezelligheid en samenzijn centraal, maar juist deze momenten kunnen kwetsbar ...
Bewegen en afvallen
“Bewegen is het eerlijkste medicijn tegen emotie-eten: je voelt je lichaam, kalmeert je geest en doorbreekt de cirkel zonder oordeel.” Bewegen en Afvallen: De Wetenschap achter Spieropbouw, Emotie-eten en Balans Veel mensen denken bij afv ...
Over eten en diëten
¨Emotie-eten begrijpen én doorbreken met de BALANS®-methode¨ Gebruik de Mini-cursus: Stoppen met emotie-eten in 5 dagen Eten, diëten en emotie-eten zijn niet alleen gewoontes, maar complexe processen die diep verweven zijn met ons brein, onze em ...
Hechten zonder jezelf te verliezen
“Hechting begint bij het verkennen van je gevoelens, het erkennen van je angsten, en het reguleren van je emoties. Bouw aan zelfcompassie, integreer nieuwe inzichten, en leer navigeren in relaties – pas dan durf je écht te verbinden.” ...
Kun je Verlatingsangst Overwinnen?
“Hechting is geen blokkade, maar een uitnodiging om stap voor stap te leren vertrouwen — op jezelf, op verbinding met anderen en op het proces. Iedere kleine stap is een overwinning richting meer veiligheid en openheid, precies op jouw eigen temp ...